Η σημασία με απλά λόγια, από πού προέρχεται η λέξη και κάθε ιατρικός όρος που θα ακούσετε γι’ αυτό, εξηγημένος
Με τον όρο ξάνθελασμα εννοούμε μαλακές, κίτρινες, επίπεδες ή ελαφρώς προεξέχουσες κηλίδες στα βλέφαρα, που αποτελούνται από ανοσοκύτταρα γεμάτα λίπος στο δέρμα. Η λέξη προέρχεται από τα ελληνικά και σημαίνει «κίτρινη πλάκα» και η πλήρης ιατρική ονομασία, xanthelasma palpebrarum, σημαίνει απλώς κίτρινες πλάκες των βλεφάρων.
Ξάνθελασμα σημαίνει κιτρινωπές εναποθέσεις χοληστερόλης στα βλέφαρα, συνήθως κοντά στις εσωτερικές γωνίες. Αποτελούνται από κύτταρα γεμάτα λίπος που ονομάζονται αφρώδη κύτταρα, μέσα στο δέρμα. Η ονομασία προέρχεται από τις ελληνικές λέξεις «ξανθός» (κίτρινος) και «έλασμα» (σφυρήλατη μεταλλική πλάκα). Είναι η μορφή του ξανθώματος στα βλέφαρα και περίπου οι μισοί από όσους το έχουν παρουσιάζουν διαταραχή των λιπιδίων του αίματος.
Τα βασικά σημεία
- Ξάνθελασμα σημαίνει κίτρινες πλάκες από κύτταρα γεμάτα λίπος στο δέρμα του βλεφάρου.
- Η λέξη σημαίνει «κίτρινη πλάκα» στα ελληνικά.
- Xanthelasma palpebrarum είναι η πλήρης ονομασία· το palpebrarum σημαίνει «των βλεφάρων».
- Είναι ο πιο συχνός τύπος ξανθώματος, του ευρύτερου όρου για τις λιπώδεις εναποθέσεις του δέρματος.
- Περίπου οι μισοί από όσους το έχουν παρουσιάζουν διαταραχή των λιπιδίων του αίματος που αξίζει να ελεγχθεί.
- Οι πλάκες σπάνια ξεθωριάζουν από μόνες τους, αλλά μπορούν να αφαιρεθούν.
Σε αυτή τη σελίδα 17 ενότητες
Τι εννοούμε με τον όρο ξάνθελασμα;
Ξάνθελασμα σημαίνει μαλακές, κίτρινες, επίπεδες ή ελαφρώς προεξέχουσες πλάκες στα βλέφαρα, συνήθως κοντά στις εσωτερικές γωνίες, που αποτελούνται από ανοσοκύτταρα γεμάτα λίπος μέσα στο δέρμα. Με απλά λόγια: εναποθέσεις χοληστερόλης στα βλέφαρα.
Ιατρικά, το xanthelasma palpebrarum είναι η πιο συχνή μορφή ξανθώματος, μιας συγκέντρωσης ανοσοκυττάρων φορτωμένων με λιπίδια στο δέρμα· εμφανίζεται ως κιτρινωπές πλάκες, κλασικά στο εσωτερικό τμήμα των πάνω βλεφάρων, και συχνά και στις δύο πλευρές.[1] Οι άνθρωποι το περιγράφουν επίσης ως κίτρινες κηλίδες στα βλέφαρα, λιπώδεις εναποθέσεις γύρω από τα μάτια ή εξογκώματα χοληστερόλης στα βλέφαρα. Όλα σημαίνουν το ίδιο πράγμα.
Ο κύριος οδηγός μας για το ξάνθελασμα καλύπτει πλήρως την πάθηση. Σχετικές σελίδες εξηγούν εν συντομία το τι σημαίνει ξάνθελασμα και τη σημασία του ξανθελάσματος με ιατρικούς όρους.
Από πού προέρχεται η λέξη ξάνθελασμα;
Από τα ελληνικά. Το «ξανθός» σημαίνει κίτρινος και το «έλασμα» σημαίνει πλάκα από σφυρήλατο μέταλλο, οπότε ξάνθελασμα σημαίνει κυριολεκτικά «κίτρινη πλάκα», μια εύστοχη περιγραφή για μια επίπεδη κίτρινη κηλίδα στο δέρμα.
Η ίδια ρίζα για το κίτρινο εμφανίζεται και σε άλλες λέξεις: ξάνθωμα (ένα κίτρινο μόρφωμα ή εναπόθεση), ξανθοφύλλη (μια κίτρινη χρωστική των φυτών) και ξανθοχρωμία (κίτρινος αποχρωματισμός ενός υγρού του σώματος). Η κατάληξη «-έλασμα» προέρχεται από το ελληνικό ρήμα για το σφυρηλάτημα του μετάλλου σε επίπεδο φύλλο, κάτι που ταιριάζει σε πλάκες που συνήθως είναι επίπεδες και όχι ογκώδεις.
Στην καθημερινή ιατρική χρήση, οι γιατροί συντομεύουν την πλήρη ονομασία xanthelasma palpebrarum σε απλώς ξάνθελασμα ή μερικές φορές «XP». Ο πληθυντικός είναι ξανθελάσματα, αν και οι περισσότεροι λένε απλώς «ξάνθελασμα» για μία πλάκα ή για περισσότερες.
Τι σημαίνει xanthelasma palpebrarum;
Xanthelasma palpebrarum είναι η πλήρης ιατρική ονομασία. Το palpebrarum είναι λατινικά και σημαίνει «των βλεφάρων», από το palpebra, βλέφαρο. Άρα η ονομασία σημαίνει κίτρινες πλάκες των βλεφάρων.
Θα δείτε την πλήρη ονομασία σε ιατρικά άρθρα, παραπεμπτικά και αποτελέσματα εξετάσεων· θα ακούσετε τη σύντομη μορφή στο ιατρείο. Σημαίνουν ακριβώς το ίδιο πράγμα. Το «palpebral» είναι το σχετικό επίθετο, οπότε μπορεί επίσης να ακούσετε έναν γιατρό να αναφέρεται στο «palpebral skin», δηλαδή το δέρμα του βλεφάρου. Ο οδηγός μας για το τι είναι το xanthelasma palpebrarum εξετάζει την πάθηση με την πλήρη ονομασία της.
Με ποιες άλλες ονομασίες είναι γνωστό το ξάνθελασμα;
Οι άνθρωποι το λένε εναποθέσεις χοληστερόλης στα βλέφαρα, κίτρινες κηλίδες ή εξογκώματα στα βλέφαρα, λιπώδεις εναποθέσεις γύρω από τα μάτια ή ξάνθωμα του βλεφάρου. Στα αγγλικά γράφεται επίσης συχνά λάθος, ως xanthalasma, xanthelesma ή zanthelasma.
Όποια κι αν είναι η ονομασία, αυτό που περιγράφεται είναι το ίδιο: μαλακές κίτρινες πλάκες στο δέρμα του βλεφάρου. Οι γιατροί μπορεί επίσης να γράψουν «XP» για το xanthelasma palpebrarum ή να περιγράψουν τις πλάκες ως περικογχικές ή περιοφθαλμικές, δηλαδή γύρω από το μάτι. Αν ψάξατε με διαφορετική ορθογραφία ή με μια απλή φράση, βρίσκεστε στο σωστό μέρος. Οι οδηγοί μας για τα ξανθώματα των βλεφάρων και για το ξάνθελασμα: τι είναι χρησιμοποιούν ορισμένες από αυτές τις άλλες ονομασίες.
Είναι το ξάνθελασμα το ίδιο με το ξάνθωμα;
Όχι ακριβώς. Το ξάνθωμα είναι ο γενικός όρος για τις λιπώδεις εναποθέσεις αφρωδών κυττάρων στο δέρμα ή στους τένοντες σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος. Το ξάνθελασμα είναι ο τύπος των βλεφάρων και ο πιο συχνός.
Ο πιο γνωστός άλλος τύπος είναι το τενόντιο ξάνθωμα: σκληρά εξογκώματα στους αχίλλειους τένοντες, στους αγκώνες, στα χέρια, στα γόνατα ή στα πόδια, που μαζί με το ξάνθελασμα μπορεί να είναι σημάδι οικογενούς υπερχοληστερολαιμίας.[5] Άλλες μορφές εμφανίζονται ως ομάδες μικρών εξογκωμάτων ή ως κηλίδες στις πτυχές των χεριών. Κάθε ξάνθελασμα είναι ξάνθωμα, αλλά δεν είναι κάθε ξάνθωμα ξάνθελασμα.
Οι οδηγοί μας για τα ξανθώματα και για τον ορισμό του ξανθώματος εξηγούν την ευρύτερη οικογένεια.
Τι περιγράφει η λέξη ξάνθελασμα στα βλέφαρα;
Μαλακές, κίτρινες έως κιτρινοπορτοκαλί κηλίδες με σαφή όρια, επίπεδες ή ελαφρώς προεξέχουσες, συνήθως κοντά στις εσωτερικές γωνίες των βλεφάρων και συχνά αντίστοιχες και στις δύο πλευρές. Είναι πιο συχνές στο πάνω βλέφαρο, αλλά μπορούν να επηρεάσουν και το κάτω βλέφαρο.
- Χρώμα. Από απαλό κρεμ έως έντονο κίτ